Balenciaga, een Spaanse meester

Het was een van de voornemens voor 2023: naar het Kunstmuseum om het meesterlijke zwart van Balenciaga te zien. Dat lukte, maar we waren beslist niet de enige liefhebbers van Spaanse haute couture. Het krioelde er van de kunst- en modeacademie studenten en af en toe werd er een bus vrouwen leeggeschud. ‘Donderdag en vrijdag zijn de dagen voor scholen en gezelschappen,’ hoorden we. Die zullen we onthouden.

Kunstmuseum, Balenciaga

Cristóbal Balenciaga (1895-1972)
Cristóbal Balenciaga werd geboren in Spaans Baskenland als zoon van een visserman en een naaister. Zijn vader stierf jong, zodat Cristóbal al op zijn twaalfde moest gaan werken.

Kunstmuseum Balenciaga
Cristóbal Balenciaga

Hij werd kleermakersleerling, een nederig begin van wat een duizelingwekkende carrière zou worden. Een Spaanse markiezin ontdekte de talentvolle leerling en liet hem een goede opleiding in Madrid volgen

Kunstmuseum, Balenciaga

In 1919 opende hij zijn eerste zaak in San Sebastián; Madrid en Barcelona volgden. De Spaanse aristocratie, inclusief de koninklijke familie wist hem te vinden. Totdat de Spaanse burgeroorlog uitbrak. De monarchie werd afgeschaft en Balenciaga week uit naar Parijs, waar hij in 1937 zijn modehuis vestigde.

Kunstmuseum, Balenciaga

Balenciaga zou alles bij elkaar dertig jaar in Parijs werken en later weer zaken in Spanje openen. In de vijftiger en zestiger jaren vierde hij zijn grootste successen, onder meer met de bruidsjurk voor doña Fabiola Mora y Aragon, de aanstaande van de Belgische koning Boudewijn.

Kunstmuseum, Balenciaga
Mantels (1954-1960)

In 1968 ging Cristóbal Balenciaga met pensioen en sloot hij zijn zaken. Collega Christian Dior noemde hem ‘de meester van ons allen’. Een meester van Spaanse strengheid in zijde en organza, die vooral zwart gebruikte, die volumineuze jassen afwisselde met strak belijnde of juist speels gedrapeerde elegante robes.

Kunstmuseum, Balenciaga
Kunstmuseum, Balenciaga

Balenciaga gooide hoge ogen met zijn mantelpakken, soms met brede schouders en een wat ruime snit. Heerlijk voor de vrouwen die niet meer in corset gehuld een wespentaille moeten laten zien. Andere mantelpakken hadden het ook al zo typerende zandloperfiguur.

Kunstmuseum, Balenciaga
wollen mantelpak, 1955

‘Aan sommige ontwerpen, zoals deze jas, kun je goed zien dat Cristóbal de zoon van een visserman was,’ horen we de gids uitleggen aan de modestudenten. Die zijn unaniem van mening dat dit ontwerp nog prima kan als fietsjas in de Hollandse regen van vandaag.

Kunstmuseum, Balenciaga
Jas en kap, 1961

Af en toe doet een ontwerp onvervalst Spaans aan, als een jurk voor een aristocratische diep gelovige doña op weg naar een strak geregisseerde kerkdienst.

Kunstmuseum, Balenciaga
H

Hoe vernieuwend Balenciaga ook was met zijn nieuwe proporties, grote draperieën en strenge belijning, als we in de laatste zaal zijn avondjurken zien, zijn die gewoon zo ouderwets sprookjesachtig en adembenemend als je maar kunt wensen.

Kunstmuseum, Balenciaga

Kunstmuseum, Balenciaga
Kunstmuseum, Balenciaga
Cape, ca. 1950
Kunstmuseum, Balenciaga

KUNSTMUSEUM
Meesterlijk zwart, Cristóbal Balenciaga t/m 5 maart 2023

Stadhouderslaan 41, Den Haag
https://www.kunstmuseum.nl/nl/tentoonstellingen/meesterlijk-zwart

Berichten gemaakt 126

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Gerelateerde berichten

Type je zoekwoorden hierboven en druk op Enter om te zoeken. Druk ESC om te annuleren.

Terug naar boven